“Abi, her mevsim lastiği dediler aldım ama kış gelince yine korkuyorum, ne yapayım?” Tezgâh başında sık duyduğumuz cümlelerden biri bu. Ve bu sorunun arkasında çok haklı bir endişe yatıyor: dört mevsim lastiği gerçekten kışı kaldırıyor mu, yoksa bir pazarlama vaadi mi? Continental AllSeasonContact 2 söz konusu olduğunda cevap düz değil; birkaç sayıyı ve bir sertifikayı anlamak gerekiyor.
Continental WinterContact TS 870 kış performansını önceki rehberimizde detaylı işlemiştik; şimdi sıra aynı markanın dört mevsim tarafına geldi.
Continental AllSeasonContact 2 nedir ve kime hitap etmektedir?
AllSeasonContact 2 (kısa adıyla ASC2), Continental’ın 2022 yılında piyasaya sürdüğü ve önceki neslin yerini alan dört mevsim lastiğidir. Lastiğin hedef kitlesi bellidir: İstanbul veya Bursa gibi kışın karlı ama Erzurum kadar sert olmayan, yazın ise İzmir ya da Antalya’nın kavurucu sıcağına maruz kalmayan bölgelerde yaşayan sürücüler.
Peki bu lastik tam olarak ne vaat etmektedir? Üç şey: ıslak zeminde kısa frenleme, hafif kar ve buz geçişlerinde kontrol, yıl boyunca makul yakıt tüketimi. Bunların hepsini bir arada sunup sunmadığını anlamak için önce sertifika okumak gerekiyor.
3PMSF (Three-Peak Mountain Snowflake / üç tepeli dağ ve kar tanesi) sertifikası, bir lastiğin gerçek kış koşullarında test edildiğini ve minimum performans eşiğini aştığını kanıtlamaktadır. M+S (Mud and Snow / çamur ve kar) etiketi ise yalnızca sırt deseni geometrisine bakılarak verilen bir işarettir; gerçek kış testi içermemektedir. ASC2, her ikisini de taşımaktadır. Bu fark küçük görünüyor ama gerçek fiziksel sınır farklıdır.
Lastjant olarak müşterilerimize şunu söylüyoruz: 3PMSF etiketi olmayan bir dört mevsim lastiği, Bolu Dağı geçidinde sizi yalnız bırakabilir. Yasa minimum; doğru tercih 3PMSF sertifikalı model.
ASC2’nin teknik yapısı: silika karışımı ve lamel geometrisi
Continental, ASC2’de yeni nesil silika karışımı kullandığını açıklamaktadır. Silika (silisyum dioksit) karışımı, lastiğin düşük sıcaklıklarda sertleşme eğilimini baskılamaktadır. Bu neden önemli? Yaz lastiği 7 derecenin altında sertleşir ve yol tutma kapasitesi düşer. Dört mevsim lastiğinin iddiası, bu eşiğin altında da esnek kalmaktır. ASC2’nin silika formülü bu esnekliği sağlamak üzere optimize edilmiştir.
Lamel (lastiğin yüzeyindeki ince çentikler) sayısına gelince: ASC2’nin sırt bloklarında önceki nesle kıyasla yüzde 10 daha fazla lamel bulunmaktadır. Daha fazla lamel, kar ve ıslak zeminde daha fazla kenar temas yüzeyi anlamına gelmektedir. Özellikle Ankara veya Trabzon iç kesimlerinde yağan sıkıştırılmış karda bu fark hissedilmektedir.
Bir şeyi net söyleyelim: bu lamel geometrisi, özel kış lastiğinin (örneğin WinterContact TS 870’in) lamel yoğunluğuna ulaşamamaktadır. Tahminden çıkıp ölçülebilir bir karara dönüşmektedir mesele; ASC2 kış lastiğinin yerini tutmaz, ancak ılıman kış koşullarında tatmin edici bir performans sunmaktadır.
ADAC testi sonuçları: ASC2 gerçekte nasıl bir performans sergiledi?
ADAC (Allgemeiner Deutscher Automobil-Club / Almanya Otomobil Kulübü), dört mevsim lastiği testlerinde ASC2’yi rakipleriyle karşılaştırmış ve yayımladığı 2023 test raporunda lastiği “tavsiye edilir” kategorisine yerleştirmiştir.
Test sonuçlarından öne çıkan sayılar şunlardır:
Islak frenleme (100 km/s’ten duruş): ASC2, segment ortalamasından yaklaşık 2 metre kısa frenleme mesafesi sergilemiştir.
Kar frenleme: Test grubunun üst yarısında yer almıştır.
Yakıt tüketimi: AB enerji etiketinde (yakıt + ıslak tutuş + gürültü) B sınıfı yakıt, A sınıfı ıslak tutuş notu almıştır. Bu, dört mevsim lastiği için güçlü bir etiket kombinasyonudur.
Rakamları yorumlayalım: 2 metrelik fark soyut değildir. Şehir içi 50 km/s hızda bir yayaya ani frenleme durumunda bu mesafe, kazayı önleyen ya da önlenemeyen şey olabilmektedir.
Kış koşullarında gerçek sınır nerede başlamaktadır?
Kafadan uydurmak söz konusu değildir: ASC2’nin bir sınırı vardır ve bu sınırı bilmek, lastiği yanlış koşullarda kullanmaktan korumaktadır.
Lastjant’a uğrayan bir müşterimiz geçen ocak ayında şöyle demişti: “Erzurum’a gideceğim, dört mevsim var üstümde, sorun olmaz değil mi?” Sorun olur. Erzurum’da yol yüzeyi sıkıştırılmış karla kaplandığında ve sıcaklık eksi 15 dereceye düştüğünde, ASC2’nin silika karışımı yetersiz kalmaya başlamaktadır. Bu koşullarda gerçek kış lastiği, özellikle WinterContact TS 870 veya benzeri, 3-4 kat daha kısa frenleme mesafesi sunmaktadır.
ASC2’nin uygun bölgeleri şunlardır:
İstanbul, Bursa, Ankara (ılıman-orta kış)
İzmir ve Antalya (kışın nadir kar)
Bolu geçidi gibi ani hava değişimi olan ama yıl boyunca sürekli kar beklenmeksizin
Kars, Ağrı, Erzurum veya uzun süre donmuş yolda kalan bölgeler için dört mevsim lastiği yetersiz kalmaktadır. Yasa minimum; doğru araç doğru koşulda.
Karayolları Trafik Yönetmeliği ve kış lastiği zorunluluğu
Türkiye’de Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne göre KGM (Karayolları Genel Müdürlüğü) tarafından belirlenen bazı
dağ geçitlerinde kış lastiği taşıma ya da takma zorunluluğu bulunmaktadır. Bu yollar arasında Bolu Dağı, Köroğlu Dağı geçidi ve bazı iç Anadolu aksları yer almaktadır.
ASC2’nin 3PMSF sertifikası, bu yönetmelik kapsamında “kış lastiği” sayılmasını sağlamaktadır. Yani yalnızca M+S etiketli bir lastik bu koşulda yasal gereksinimi karşılayamamaktadır; 3PMSF sertifikası zorunludur. Bu açıdan ASC2, yasal uyumluluk kriterini karşılamaktadır.
T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı web sitesinde kış lastiği yönetmeliğine ilişkin güncel bilgiye ulaşılabilmektedir.
Ölçü kodu nasıl okunmaktadır: 225/50 R17 98W XL örneği
ASC2, geniş bir ölçü yelpazesinde sunulmaktadır. Örnek bir ölçü kodu: 225/50 R17 98W XL. Bu kodu okuyalım:
Genişlik: 225 sayısı ne anlatmaktadır?
225, lastiğin genişliğini milimetre olarak göstermektedir. Jant genişliğiyle uyumlu olmak zorundadır; ETRTO (Avrupa Lastik ve Jant Teknik Organizasyonu) standartlarına göre her lastik genişliği için kabul edilebilir jant genişliği aralığı belirlenmiştir.
Yük endeksi: 98 sayısı taşıma kapasitesini ifade etmektedir
98, tek lastiğin taşıyabileceği maksimum yükü ifade etmektedir: 750 kilogram. Araç üreticisinin önerdiği yük endeksinin altına inilmemelidir; bu, hem yasal hem de güvenlik gereksinimidir.
XL: güçlendirilmiş yapı
XL (Extra Load / Güçlendirilmiş yapı), standart lastiğe kıyasla daha yüksek hava basıncı taşıyabilen ve daha ağır yük kapasitesine sahip yapıyı ifade etmektedir. SUV ve yüklü araçlarda sıkça tercih edilmektedir. XL lastik kullanıyorsanız araç üreticisinin önerdiği basınç değeri yerine XL için belirtilen basınç değerini uygulamanız gerekmektedir; bu değer genellikle 0,2-0,4 bar daha yüksektir.
DOT (Department of Transportation / ABD Ulaştırma Bakanlığı) kodu ise lastiğin yan yüzeyinde yer almaktadır ve son dört rakamı üretim haftası ile yılını göstermektedir. Örneğin “2423” kodu, 2024 yılının 23. haftasında üretildiğini anlatmaktadır. Lastik satın alırken bu kodu kontrol etmek, eski stok almamayı sağlamaktadır.
Petlas ve Lassa dört mevsim alternatifleri: fiyat-performans köşesi
Bütçe kısıtı olan sürücüler için Petlas ve Lassa’nın dört mevsim seçenekleri de değerlendirilebilir. Petlas’ın PT565 All Season modeli ve Lassa’nın Multiways serisi, 3PMSF sertifikasıyla sunulmaktadır. Fiyat olarak ASC2’nin yaklaşık yüzde 40-50 altında konumlanmaktadırlar.
Ancak ADAC test verilerine bakıldığında ıslak frenleme mesafesinde fark belirginleşmektedir: yerli markaların dört mevsim lastikleri, ASC2’ye kıyasla genellikle 4-6 metre daha uzun frenleme mesafesi sergilemektedir. Bu farkı görmezden gelmek mümkün değildir.
Sahadan bir örnek: Lastjant deneyimimizde gözlemlediğimiz şudur; özellikle İstanbul’un kuzey ilçelerinde (Sarıyer, Beykoz) kış aylarında ıslak ve karlı yol koşullarının bir arada yaşandığı dönemlerde, fiyat gerekçesiyle düşük testli dört mevsim lastiği tercih eden sürücüler, bir mevsim sonra geri gelip “frenleme geç oluyor” şikâyetiyle daha üst segment lastiğe geçiş yapmaktadır. O 4-6 metre fark, bir trafik ışığında durma mesafesini aşmaktadır.
AB enerji etiketi ve yakıt tasarrufu gerçeği
ASC2’nin aldığı AB enerji etiketi notları şunlardır: yakıt verimliliği B, ıslak tutuş A, gürültü 69 dB. Bu değerleri yorumlayalım.
Islak tutuş A notu, segment içinde en üst performans grubunu ifade etmektedir. Yakıt verimliliği B notu ise A notundan bir basamak aşağıdadır; yani yakıt tüketiminde mükemmel değil ama iyi konumdadır. Dört mevsim lastiğinin doğası gereği yaz lastiğine kıyasla yuvarlanma direnci biraz daha yüksektir; bu fiziksel bir gerçektir.
Gürültü değeri olan 69 dB, aynı sınıftaki bazı rakiplerin 71-72 dB değerinin altındadır. Kabin sessizliği açısından bu 2-3 dB fark, uzun yolculuklarda hissedilir bir konfor farkına karşılık gelmektedir.
Dört mevsim mi, yoksa iki ayrı lastik seti mi: karar noktası
“Abi iki takım lastik alacağıma bir dört mevsim alayım mı?” Bu soruyu haftada en az birkaç kez duyuyoruz.
Cevap kullanım profiline göre değişmektedir. Yılda 5.000 kilometre altında kullanan, İstanbul veya İzmir’de yaşayan ve dağ geçidi kullanmayan sürücü için ASC2 mantıklı bir tercih olmaktadır. İki lastik seti için gereken depolama alanı, montaj maliyeti ve mevsimsel değişim zamanlaması ortadan kalkmaktadır.
Öte yandan Ankara veya Bursa’da yaşayan, yılda 20.000 kilometre üzerinde kullanan ve kış aylarında sık sık Bolu geçidini aşan sürücü için iki ayrı set daha rasyonel kalmaktadır. Kış lastiğinin sunduğu eksi 15 derece performansı, dört mevsim lastiğiyle karşılanamaz.
Karar şu basit formülle özetlenmektedir: yılın üç ayı veya daha fazlasında yoğun kış koşuluyla karşılaşıyorsanız, dört mevsim lastiği yeterli değildir. Yılın en fazla dört-altı haftasında kar ve buz görüyorsanız, ASC2 gibi 3PMSF sertifikalı dört mevsim lastiği makul bir çözüm sunmaktadır.
Continental AllSeasonContact 2: genel değerlendirme
ASC2, dört mevsim lastiği kategorisinde test verilerine göre üst çeyrekte yer almaktadır. Islak frenleme performansı güçlüdür, 3PMSF sertifikası yasal uyumluluğu sağlamaktadır ve AB enerji etiketi notları segmentin üzerindedir.
Ama bir sınırı vardır. Erzurum, Kars veya Ağrı gibi gerçek kış coğrafyasında bu lastik tek başına yeterli değildir. İstanbul, Bursa, Ankara’nın ılıman kışlarında ise oldukça dengeli bir performans sunmaktadır.
Dört mevsim lastiği, iki mevsim lastiğinin toplamına eşit değildir. Dört mevsim lastiği, iki mevsim lastiğinin makul bir ortalamasıdır. Bu farkı bilerek tercih yapıldığında ASC2 hayal kırıklığı yaratmamaktadır.
Bir sonraki rehberde Goodyear EfficientGrip Performance 2 yakıt ve tutuş dengesi nasıl? sorusunu açacağız; aynı AB enerji etiketi kriterlerini ve ıslak frenleme verilerini bu modelde de karşılaştıracağız.
